Wino jest jedną z najbardziej cywilizowanych rzeczy na świecie - Ernest Hemingway. Hemingway podobno uważał, że dobre wino powinno smakować rozmową, podróżą i życiem. Trudno o szczep, który lepiej oddaje tę filozofię niż Pinot Noir — najbardziej uwodzicielskie, najbardziej kapryśne i najbardziej romantyczne wino świata. To nie jest wino dla tych, którzy szukają prostych odpowiedzi. Pinot Noir nie krzyczy. Nie epatuje mocą. Nie uwodzi słodyczą. Ono raczej pojawia się powoli — jak jazz grany późnym wieczorem, jak scena z filmu Wong Kar-Waia, jak książka, do której wraca się po latach. I właśnie dlatego miliony ludzi na całym świecie kompletnie tracą dla niego głowę.
Szczep, który doprowadza winiarzy do szaleństwa
Pinot Noir jest legendą. Ale jest też koszmarem. W świecie wina mówi się, że Bóg stworzył Cabernet Sauvignon, a diabeł Pinot Noir. Ten szczep jest absurdalnie wręcz wymagający. Nie lubi upałów. Nie znosi nadmiaru wilgoci. Źle reaguje na wiatr, przymrozki, zbyt żyzną glebę, nieodpowiednie przycinanie i błędy podczas fermentacji.
Ma cienką skórkę, delikatne grona i dramatyczną wręcz podatność na choroby. W Burgundii — jego duchowym domu — przez wieki doprowadzał winiarzy do rozpaczy i bankructwa – podkreśla Peter Pulawski z dobrewina.pl
A jednak od setek lat ludzie nadal go sadzą. Bo kiedy Pinot Noir jest wielki, potrafi być wręcz transcendentny.
Wino o jedwabistej duszy
Pinot Noir nie przypomina potężnych czerwonych win zbudowanych na taninie i sile. Jego magia polega na czymś zupełnie innym. To aromaty wiśni, malin i leśnych poziomek. To zapach mokrego lasu po deszczu, suszonych róż, grzybów i jesiennych liści. To jedwabista tekstura i elegancja, która bardziej przypomina perfumy niż alkohol. Pinot Noir to wino, które pije się nosem, ponieważ jego największym atutem jest bogaty, złożony i uwodzicielski aromat. Zamiast ciężkiego smaku, zachwyca zapachami owoców, ziół i ziemi. Aby w pełni je docenić, warto pić je z kieliszka o szerokiej czaszy.
Pinot Noir jest najbardziej zmysłowym ze wszystkich win – mówi Pulawski.
I coś w tym jest. Wielkie Pinot Noir smakuje nie tylko owocem. Ono smakuje miejscem.
Burgundia — tam wszystko się zaczęło
Historia Pinot Noir prowadzi prosto do Burgundii. To tam cysterscy mnisi już setki lat temu zauważyli, że kilka metrów różnicy w glebie potrafi całkowicie zmienić charakter wina. Pinot Noir stał się więc nie tylko szczepem, ale wręcz filozofią terroir — idei mówiącej, że wino jest odbiciem miejsca, klimatu i człowieka. W Burgundii Pinot Noir osiąga status niemal mistyczny.
Największe butelki potrafią dojrzewać przez kilkadziesiąt lat, zmieniając się z owocowych i subtelnych w niezwykle głębokie, ziemiste i hipnotyzujące. Kolekcjonerzy płacą za nie fortuny, a najlepsze parcelacje Côte d’Or należą dziś do najbardziej pożądanych adresów świata wina.
Świat już nie należy wyłącznie do Burgundii
Jeszcze kilkanaście lat temu wydawało się, że wielki Pinot Noir można zrobić wyłącznie we Francji. Dziś sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Oregon. Tasmania. Nowa Zelandia. Niemcy. Chłodne wybrzeża Kalifornii. Patagonia. Alzacja.
Na całym świecie producenci zaczęli rozumieć, że Pinot Noir nie wymaga kopiowania Burgundii. Wymaga cierpliwości i szacunku do własnego terroir.
W Oregonie Pinot Noir pachnie lasem i wiśnią.
W Niemczech jest chłodny, mineralny i niezwykle świeży.
W Nowej Zelandii staje się bardziej soczysty i energetyczny.
W Kalifornii potrafi być kremowy, pełny i zmysłowy.
I właśnie to jest w nim fascynujące — ten sam szczep potrafi opowiadać zupełnie inne historie.
Najbardziej filmowy szczep świata
Nieprzypadkowo Pinot Noir stał się ikoną popkultury. Po premierze filmu Sideways (w Polsce znana jako Bezdroża), w reżyserii Alexandra Payne'a, sprzedaż Merlota spadła, a Pinot Noir eksplodował popularnością. Wino zaczęło być symbolem ludzi poszukujących czegoś bardziej subtelnego, bardziej emocjonalnego i mniej oczywistego.
Ale Pinot Noir wymaga uwagi. Nie da się go wypić przy okazji. To wino, które zatrzymuje, zwalnia tempo, snuje się w myślach i w sercach.
Pinot Noir. Wino, które smakuje emocjami
Pinot Noir nie jest winem, które próbuje imponować siłą. Nie potrzebuje ciężaru, nadmiaru beczki ani przesadnej intensywności. Jego magia tkwi gdzieś indziej — w subtelności, niedopowiedzeniu i elegancji, która pojawia się powoli, niemal niezauważalnie.
To właśnie dlatego tak trudno opisać je jednym zdaniem.
Pinot Noir bardziej się przeżywa niż degustuje.
Najpiękniej smakuje wtedy, gdy niczego nie trzeba przyspieszać. Przy stole pełnym rozmów, ciepłego światła i spokojnego wieczoru. W towarzystwie dań, które nie próbują dominować, lecz pozwalają winu oddychać — pieczonego kurczaka z chrupiącą skórką, delikatnej kaczki, kremowego risotto z grzybami, makaronu z masłem i tymiankiem czy łososia podanego po prostu, bez zbędnych dodatków. Pinot Noir ma bowiem niezwykły dar podkreślania smaków zamiast ich zagłuszania.
Młode Pinot Noir potrafi być świeże i lekkie, pachnące malinami, wiśniami i letnim ogrodem po deszczu. Z czasem staje się bardziej zmysłowe, głębsze, pełne aromatów lasu, przypraw i ziemi nagrzanej słońcem. Zmienia się w kieliszku z każdą minutą. Wielu miłośników wina uważa, że Pinot Noir wymaga cierpliwości. Może właśnie dlatego fascynuje ludzi sztuki, pisarzy i marzycieli.
Cisza, emocje i kieliszek Pinot Noir
Są wina, które zostają w pamięci jak scena z ulubionego filmu, zapach letniego wieczoru albo rozmowa, do której wraca się po latach. Pinot Noir należy właśnie do tej drugiej kategorii. Nie próbuje zachwycać od pierwszego łyku. Raczej uwodzi powoli — subtelnością, elegancją i emocjami ukrytymi między aromatami wiśni, leśnego runa i przypraw. Może właśnie dlatego od lat fascynuje artystów, pisarzy i ludzi, którzy w winie szukają czegoś więcej niż tylko smaku.